{"id":248,"date":"2025-02-14T14:18:35","date_gmt":"2025-02-14T14:18:35","guid":{"rendered":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/?page_id=248"},"modified":"2025-09-08T06:46:45","modified_gmt":"2025-09-08T06:46:45","slug":"die-emslandlager","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/?page_id=248","title":{"rendered":"Die Emslandlager"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"248\" class=\"elementor elementor-248\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5cba309 e-flex e-con-boxed wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-parent\" data-id=\"5cba309\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f840a2b e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"f840a2b\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1c3d67f elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"1c3d67f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/wp-content\/uploads\/elementor\/thumbs\/Gemeinde_Geeste-Logo-r1g3rqsm7ewnl1ukmvc5fyzfsj2losrr0av653vh6s.png\" title=\"Gemeinde_Geeste-Logo\" alt=\"Gemeinde_Geeste-Logo\" loading=\"lazy\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d7a98ce e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"d7a98ce\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8ba2a54 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"8ba2a54\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Erinnerungsort \"Lager XII Dalum\"<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e616e66 e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"e616e66\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e8961d3 elementor-widget elementor-widget-button\" data-id=\"e8961d3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"button.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-button-wrapper\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-button elementor-button-link elementor-size-sm\" href=\"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-content-wrapper\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-text\">Zur\u00fcck<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-00c5f33 e-flex e-con-boxed wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-parent\" data-id=\"00c5f33\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c2c71a4 e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"c2c71a4\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7ca2e5a e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"7ca2e5a\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-224bb53 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"224bb53\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Die Emslandlager<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-657f8c7 e-flex e-con-boxed wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-parent\" data-id=\"657f8c7\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-34961ff e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"34961ff\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0d5b289 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"0d5b289\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">- ein Kurz\u00fcberblick<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7382c09 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"7382c09\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Zwischen 1933 und 1945 unterhielt der nationalsozialistische\u00a0Staat im Emsland und der Grafschaft Bentheim 15 Gefangenenlager.\u00a0Alle Lager waren als Teil des Systems von SS, Justiz und\u00a0Wehrmacht Orte des Terrors. Bis zum Kriegsende mussten die\u00a0H\u00e4ftlinge und Gefangenen schwere Zwangsarbeit in der Moorkultivierung,\u00a0in der Torf- und R\u00fcstungsindustrie, in Landwirtschaft\u00a0und Handwerk und weiteren Arbeitskommandos leisten.<br \/>In den Emslandlagern litten in der Zeit von 1933 bis 1945 insgesamt\u00a0bis zu 10.000 KZ-H\u00e4ftlinge und bis zu 70.000 Strafgefangene,\u00a0w\u00e4hrend des Krieges zus\u00e4tzlich weit mehr als 100.000\u00a0Kriegsgefangene. Mehr als 20.000 Menschen, die meisten von\u00a0ihnen sowjetische Kriegsgefangene, verhungerten, starben an\u00a0Ersch\u00f6pfung und Krankheiten, als Folge k\u00f6rperlicher Misshandlungen\u00a0oder wurden \u201eauf der Flucht erschossen\u201c.<\/p><p>Der Aufbau der Emslandlager vollzog sich in drei Phasen, die\u00a0sich zeitlich \u00fcberschnitten:<\/p><p><b>1933-1934\/1936<\/b><br \/>Konzentrationslager (B\u00f6rgermoor, Neusustrum, Esterwegen)\u00a0in Verantwortung des Landes Preu\u00dfen (1933), seit Juni 1934\u00a0unmittelbare Unterstellung des Lagers Esterwegen unter\u00a0Reichsf\u00fchrer-SS Heinrich Himmler<\/p><p><b>1934-1945<\/b><br \/>Strafgefangenenlager in Verantwortung der Justizverwaltung\u00a0(I B\u00f6rgermoor, II Aschendorfermoor, III Brual-Rhede,<br \/>IV Walchum, V Neusustrum, VI Oberlangen, VII Esterwegen.)<\/p><p><span style=\"text-wrap-mode: initial; letter-spacing: -0.1px;\">(Die Lager IX Versen, X Fullen und XIV Bathorn wurden 1938\/39 <\/span><span style=\"text-wrap-mode: initial; letter-spacing: -0.1px;\">nur kurzzeitig mit Strafgefangenen belegt.)<\/span><\/p><p><b>1939-1945<\/b><br \/>Kriegsgefangenenlager des Oberkommandos der Wehrmacht\u00a0(VI Oberlangen, VIII Wesuwe, IX Versen, X Fullen, <u>XI<\/u> <u>Gro\u00df\u00a0Hesepe<\/u>, <u>XII Dalum<\/u>, XIII Wietmarschen, XIV Bathorn, XV Alexisdorf)<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-23b44b7 e-flex e-con-boxed wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-parent\" data-id=\"23b44b7\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8e6d9bc e-grid e-con-full wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"8e6d9bc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0c46ec2 e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"0c46ec2\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b3fd6da elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"b3fd6da\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\"><a href=\"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/?page_id=167\">Dalum<\/a><\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6e6c242 e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"6e6c242\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9960fc4 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"9960fc4\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\"><a href=\"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/?page_id=371\">Gro\u00df Hesepe<\/a><\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a8211dc e-con-full e-flex wpr-particle-no wpr-jarallax-no wpr-parallax-no wpr-sticky-section-no wpr-column-slider-no wpr-equal-height-no e-con e-child\" data-id=\"a8211dc\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-fd9a7e3 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"fd9a7e3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\"><a href=\"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/?page_id=373\">weitere Lager<\/a><\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Erinnerungsort &#8222;Lager XII Dalum&#8220; Zur\u00fcck Die Emslandlager &#8211; ein Kurz\u00fcberblick Zwischen 1933 und 1945 unterhielt der nationalsozialistische\u00a0Staat im Emsland und der Grafschaft Bentheim 15 Gefangenenlager.\u00a0Alle Lager waren als Teil des Systems von SS, Justiz und\u00a0Wehrmacht Orte des Terrors. Bis zum Kriegsende mussten die\u00a0H\u00e4ftlinge und Gefangenen schwere Zwangsarbeit in der Moorkultivierung,\u00a0in der Torf- und R\u00fcstungsindustrie, in Landwirtschaft\u00a0und Handwerk und weiteren Arbeitskommandos leisten.In den Emslandlagern litten in der Zeit von 1933 bis 1945 insgesamt\u00a0bis zu 10.000 KZ-H\u00e4ftlinge und bis zu 70.000 Strafgefangene,\u00a0w\u00e4hrend des Krieges zus\u00e4tzlich weit mehr als 100.000\u00a0Kriegsgefangene. Mehr als 20.000 Menschen, die meisten von\u00a0ihnen sowjetische Kriegsgefangene, verhungerten, starben an\u00a0Ersch\u00f6pfung und Krankheiten, als Folge k\u00f6rperlicher Misshandlungen\u00a0oder wurden \u201eauf der Flucht erschossen\u201c. Der Aufbau der Emslandlager vollzog sich in drei Phasen, die\u00a0sich zeitlich \u00fcberschnitten: 1933-1934\/1936Konzentrationslager (B\u00f6rgermoor, Neusustrum, Esterwegen)\u00a0in Verantwortung des Landes Preu\u00dfen (1933), seit Juni 1934\u00a0unmittelbare Unterstellung des Lagers Esterwegen unter\u00a0Reichsf\u00fchrer-SS Heinrich Himmler 1934-1945Strafgefangenenlager in Verantwortung der Justizverwaltung\u00a0(I B\u00f6rgermoor, II Aschendorfermoor, III Brual-Rhede,IV Walchum, V Neusustrum, VI Oberlangen, VII Esterwegen.) (Die Lager IX Versen, X Fullen und XIV Bathorn wurden 1938\/39 nur kurzzeitig mit Strafgefangenen belegt.) 1939-1945Kriegsgefangenenlager des Oberkommandos der Wehrmacht\u00a0(VI Oberlangen, VIII Wesuwe, IX Versen, X Fullen, XI Gro\u00df\u00a0Hesepe, XII Dalum, XIII Wietmarschen, XIV Bathorn, XV Alexisdorf) Dalum Gro\u00df Hesepe weitere Lager<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"parent":15,"menu_order":1,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_canvas","meta":{"_eb_attr":"","footnotes":""},"class_list":["post-248","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/248","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=248"}],"version-history":[{"count":52,"href":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/248\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":547,"href":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/248\/revisions\/547"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/15"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lagerdalum.geeste.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=248"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}